
Το πρόγραμμα άρχισε το 1961 με πρωτοβουλία του Κ. Θ. Δημαρά και συνεχίστηκε έως το 1978 με χαμηλούς ρυθμούς πλουτισμού (έφθασε μόνο τις 800 προσωπογραφίες). Από το 1978 η διευθύντρια του ΙΝΕ/ΕΙΕ κα Λουκία Δρούλια ανέθεσε το πρόγραμμα στον ερευνητή κο Τριαντάφυλλο Ε. Σκλαβενίτη, και συνεργάστηκε πάντοτε για τον εμπλουτισμό του. Ως το 1998 το πρόγραμμα είχε φθάσει στην απόκτηση 6.500 προσωπογραφιών σε αρνητικό και θετικό δείγμα, τοποθετημένες σε ειδικά δελτία.
Ξυλογραφίες, χαλκογραφίες, ελαιογραφίες, λιθογραφίες, τοιχογραφίες, σκίτσα, φωτογραφίες, φωτογραφίζονταν και ταξινομούνταν σε δελτία και τοποθετούνταν σε ειδική δελτιοθήκη. Στο δελτίο καταγράφονταν το όνομα του εικονιζόμενου, η τοποχρονολογία γέννησης και θανάτου, οι ιδιότητες και όσα άλλα στοιχεία κρίνονταν απαραίτητα ή υπήρχαν πρόχειρα στην πηγή που έδωσε την προσωπογραφία ή αντλήθηκαν από συναγωγές βιογραφιών.
Ήδη έχουν φηφιοποιηθεί οι 6.500 φωτογραφίες του προγράμματος και σε αυτές θα ενταχθούν 3.500 χιλιάδες κατευθείαν ψηφιοποιήσεις της τελευταίας διετίας ώστε ο τελικός αριθμός θα φθάσει τις 10.000.
Μελλοντικός στόχος και εφόσον βρεθούν τα απαραίτητα κονδύλια είναι να διπλασιασθούν ή να τριπλασιαστούν οι διαθέσιμες προσωπογραφίες, να συλλεγούν τα απαιτούμενα στοιχεία και να γίνουν και εσωτερικές επιμέρους επεξεργασίες: σχηματισμός διαγραμμάτων που θα δείχνουν τη σχέση των προσωπογραφιών προς τις αυθεντικές (εκ του φυσικού) για τα έργα πριν από την εύρεση της φωτογραφίας και τις συσχετίσεις των προσωπογραφιών. Ήδη η εργασία αυτή έχει προχωρήσει σε κάποια επιμέρους θέματα και έγινε προσπάθεια να μελετηθούν παραδειγματικά οι προσωπογραφίες του Αδαμαντίου Κοραή, ενώ ετοιμάζεται η συνθετική και υπομνηματισμένη ανατύπωση σε λεύκωμα των 300 λιθογραφημένων προσωπογραφιών, που δημοσιεύτηκαν στο Εθνικό Ημερολόγιο (Παρίσι, 1861-1871) του Μαρίνου Παπαδόπουλου-Βρετού.
|