Καλεσμένος στο podcast είναι ο Βαλεντίν Σνάιντερ, Προσκεκλημένος Ερευνητής του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών, ο οποίος μας μιλάει για τα γερμανικά αρχεία κατοχής και το πρόγραμμα German Occupation Database. Τι είναι αυτά τα αρχεία; Τι πληροφορίες συμπεριλαμβάνουν; Πώς βοηθάει η ψηφιοποίηση των αρχείων την έρευνα; Πώς καταγράφονται τα εγκλήματα πολέμου από την γερμανική διοίκηση; Πώς εξηγεί η γερμανική διοίκηση τις μεγάλες απώλειες του γερμανικού στρατού στην μάχη της Κρήτης; Γιατί διαφέρει η κατοχή στην Ελλάδα και την ανατολική Ευρώπη από την κατοχή στην δυτική Ευρώπη; Πόσοι Γερμανοί στρατιώτες έρχονται στην Ελλάδα κατά την περίοδο της κατοχής; Για αυτά και για άλλα συζητάμε σε αυτό το podcast.

To Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών ανακοινώνει την έκδοση του νέου, ετήσιου ηλεκτρονικού περιοδικού ανοικτής πρόσβασης Witnessing: A Journal of Critical Humanities and Socially Engaged Arts. Βαθιά διεπιστημονικό, το περιοδικό καταπιάνεται με τη μελέτη του παρελθόντος και του παρόντος μέσα από το πρίσμα της ιστορίας, του ήχου, της ακρόασης και της έννοιας της μαρτυρίας. Στόχος του είναι να εμπλουτίσει αντιλήψεις περί ήχου, βίας, αντίστασης και περιθωριοποίησης, αλλά και να δημιουργήσει έναν χώρο συζήτησης και αναστοχασμού πάνω στο πλέγμα ιστορίας, πολιτικής, ηθικής και αισθητικής, διαρρηγνύοντας και διαπερνώντας τα όρια εθνικών αρχείων και αρχείων της βίας.

Το Muhabbet είναι μια πρωτοβουλία που αποσκοπεί στη συζήτηση μεταξύ όσων ενδιαφέρονται για την κοινή κοινωνική ιστορία και την πολιτιστική κληρονομιά της Ανατολικής Μεσογείου. Επιθυμούμε να διεξάγουμε συζητήσεις για τις κοινές μας κληρονομιές σε ένα ανεπίσημο και φιλικό περιβάλλον, όπως εκείνο των καφενείων, που κατάγονται από την Ανατολική Μεσόγειο των χρόνων της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, όπου οι άνθρωποι συναντιόντουσαν για να κάνουν μεταξύ τους φιλικές συζητήσεις που ονομάζονταν muhabbet.

Η πρωτοβουλία τελεί υπό την αιγίδα του Institute of Hellenic Culture and Liberal Arts, The American College of Greece, του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών και της Γενναδείου Βιβλιοθήκης, Αμερικανική Σχολή Κλασικών Σπουδών στην Αθήνα.

27 Ιανουαρίου - 26 Μαΐου 2026

Καλεσμένη στο σημερινό είναι η Χαρίκλεια Μπρεκουλάκη, Κύρια Ερευνήτρια στο Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών, η οποία θα μας μιλήσει για το χρώμα στην αρχαιότητα. Τι είναι το χρώμα; Από ποια υλικά κατασκευάζονταν οι χρωστικές ύλες; Σε τι χρησιμοποιούσαν οι αρχαίοι το χρώμα; Πώς το περιέγραφαν; Γιατί ζωγράφιζαν την θάλασσα κόκκινη; Ήταν όντως ο Παρθενώνας μια πανδαισία χρωμάτων; Για αυτά και για άλλα συζητάμε σε αυτό το podcast.

Σε μια εποχή όπου η τεχνητή νοημοσύνη διεισδύει ολοένα και βαθύτερα στην καθημερινότητα, την έρευνα και τη δημιουργία, η ημερίδα «Πέρα από τον Αλγόριθμο: Τεχνητή Νοημοσύνη, Προσωπικότητα, Έρευνα, Συναίσθημα και Τέχνη» επιχειρεί να μετατοπίσει το βλέμμα από την τεχνολογία καθαυτή στον άνθρωπο που τη σκέφτεται, τη χρησιμοποιεί και συνδιαλέγεται μαζί της. Η εκδήλωση, που θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 17 Ιανουαρίου 2026 στην Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού στην Πλάκα, ανοίγει έναν γόνιμο χώρο στοχασμού γύρω από τις λιγότερο ορατές, αλλά βαθιά ουσιαστικές διαστάσεις της ΤΝ.

17 Ιανουαρίου 2026
12:00

Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, Τριπόδων 28, Πλάκα 10558 | Μετρό: Ακρόπολη

Καλεσμένος στο podcast είναι ο Βύρωνας Αντωνιάδης, Κύριος Ερευνητής στο Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών, ο οποίος θα μας μιλήσει για τους δρόμους στην αρχαιότητα, και συγκεκριμένα στην Κρήτη. Τι είναι δρόμος; Πώς μελετούμε τους δρόμους στην αρχαιότητα; Πώς βοηθάνε σύγχρονα συστήματα, όπως το GIS, την αρχαιολογική έρευνα; Ποια η σχέση δρόμων και νεκροταφείων; Για αυτά και για άλλα συζητάμε στο σημερινό podcast.

Δημήτρης Δαμάσκος, Πανεπιστήμιο Πατρών

Η διάλεξη θα δοθεί στα Ελληνικά

20 Ιανουαρίου 2026
19:00 EET

Γαλλική Σχολή Αθηνών (Διδότου 6, Αθήνα) & Διαδικτυακά

Στο σημερινό podcast καλεσμένοι είναι ο Κωστής Γκοτσίνας, Εντεταλμένος Ερευνητής στο Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών, και ο Κώστας Ταμπάκης, Κύριος Ερευνητής στο Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών, οι οποίοι συζητούν για την ιστορία των ναρκωτικών και του εθισμού στην Ελλάδα τις αρχές του 20ου αιώνα. Γιατί απαγορεύτηκε η χρήση ναρκωτικών στην Ελλάδα; Τι ρόλο είχαν οι ψυχιατρικές κλινικές; Χρησιμοποιούσαν ναρκωτικές ουσίες οι γυναίκες; Ποια τα δίκτυα διακίνησης και παραγωγής ναρκωτικών; Για αυτά και για άλλα συζητάμε στο σημερινό podcast.

Ν. Παπαζαρκάδας, Διευθυντής Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών [ΙΙΕ | ΕΙΕ]

Ημερίδα “Πέρα από τον Αλγόριθμο: ΤΝ, Προσωπικότητα, Έρευνα, Συναίσθημα και Τέχνη”

17 Ιανουαρίου 2026

Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, Τριπόδων 28, Πλάκα 10558

Νίκος Λιβανός, Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών [ΙΙΕ | ΕΙΕ]

The Agora – Institute for Historical Research Seminars 2025-2026

17 Ιανουαρίου 2026
19:00 EET

Online

Διοργάνωση: Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ), το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (EIE) και τη Γαλλική Σχολή Αθηνών (EFA)

12 Ιανουαρίου 2026
19:00

Γαλλική Σχολή Αθηνών (Διδότου 6, Αθήνα) & Διαδικτυακά

Νίκη Τσιρώνη, Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών [ΙΙΕ | ΕΙΕ]

Colloquium “Πέρα από τον Αλγόριθμο: ΤΝ, Προσωπικότητα, Έρευνα, Συναίσθημα και Τέχνη”

17 Ιανουαρίου 2026

Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, Τριπόδων 28, Πλάκα 10558

Καλεσμένη στο podcast είναι η Σοφία Κρεμύδη, Διευθύντρια Ερευνών του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών, η οποία μας μιλάει για τον Μέγα Αλέξανδρο. Τι γνωρίζουμε για την ζωή του; Ποιες ιστορίες είναι αληθινές και ποιες προϊόντα μυθοπλασίας; Ποιες πηγές χρησιμοποίησαν οι αρχαίοι συγγραφείς, όπως ο Πλούταρχος, για να γράψουν τον βίο του Αλεξάνδρου; Έχουμε περσικές πηγές για τον Αλέξανδρο; Τι έγραφαν οι βαβυλωνιακές εφημερίδες για την αρρώστια και τον θάνατο του Αλεξάνδρου; Για αυτά και για άλλα μιλάμε σε αυτό το podcast.

Καλεσμένος στο podcast είναι ο Λευτέρης Δεσποτάκης, Εντεταλμένος Ερευνητής στο Ινστιτούτο Ιστορικών ερευνών, ο οποίος μας μιλάει για την μαθητεία στην βενετοκρατούμενη Κρήτη, κατά τον ύστερο μεσαίωνα (14οσ-15ος αιώνας). Τι ήταν η μαθητεία; Ποια η σχέση της με την κοινωνία του Χάνδακα; Τα κορίτσια μάθαιναν να διαβάζουν και να γράφουν; Ποιοι ήταν οι δάσκαλοι και πώς πληρώνονταν; Για αυτά και για άλλα μιλάμε σε αυτό το podcast.

Ενόψει της ολοκλήρωσης του ερευνητικού έργου με τίτλο «Ψηφιακός Ιστορικός Άτλας της Ελληνικής “Μικρονησίας”: Χαρτογραφώντας τα Βόρεια Δωδεκάνησα» (HAGMi), οργανώνεται διημερίδα με τίτλο «Ερευνώντας την Ελληνική “Μικρονησία”», υπό την αιγίδα της Ιστορικής και Εθνολογικής Εταιρείας της Ελλάδος, όπου θα παρουσιαστούν αναλυτικά τα πορίσματα της διετούς έρευνας του HAGMi, οι έρευνες του φυσικού περιβάλλοντος στις ίδιες νησίδες των Δωδεκανήσων, καθώς και άλλες ερευνητικές προσεγγίσεις μικρονησιωτικών περιοχών.

19-20 Δεκεμβρίου 2025

Εθνικό Ιστορικό Μουσείο (Μέγαρο Παλαιάς Βουλής), Πλατεία Κολοκοτρώνη, Σταδίου 13, Αθήνα

Ενόψει της ολοκλήρωσης του ερευνητικού έργου με τίτλο «Ψηφιακός Ιστορικός Άτλας της Ελληνικής “Μικρονησίας”: Χαρτογραφώντας τα Βόρεια Δωδεκάνησα» (HAGMi), στις 19-20 Δεκεμβρίου 2025, οργανώνεται διημερίδα με τίτλο «Ερευνώντας την Ελληνική “Μικρονησία”», υπό την αιγίδα της Ιστορικής και Εθνολογικής Εταιρείας της Ελλάδος, όπου θα παρουσιαστούν αναλυτικά τα πορίσματα της διετούς έρευνας του HAGMi, οι έρευνες του φυσικού περιβάλλοντος στις ίδιες νησίδες των Δωδεκανήσων, καθώς και άλλες ερευνητικές προσεγγίσεις μικρονησιωτικών περιοχών.

Στο νέο επεισόδιο podcast είναι καλεσμένοι ο Βύρωνας Αντωνιάδης, Κύριος Ερευνητής στο Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών, και η Χριστίνα Κωνσταντακοπούλου, Κύρια Ερευνήτρια στο Ινστιτούτο, οι οποίοι συζητούν για την ιστορία της Δήλου κατά την αρχαϊκή και κλασσική περίοδο.

Καλεσμένος στο podcast είναι ο Κώστας Ταμπάκης, Κύριος Ερευνητής στο Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών, ο οποίος μας μιλάει για την σχέση Ορθοδοξίας και επιστήμης τον 19ο και 20ο αιώνα. Ποια ήταν η σχέση θρησκείας και επιστημονικού λόγου στο σύγχρονο ελληνικό κράτος; Γιατί έγιναν δίκες αθεΐας στον Βόλο τον 20ο αιώνα; Έχει σχέση ο αντι-κουμμουνιστικός λόγος με την Ορθοδοξία και την επιστήμη; Για αυτά και άλλα, συζητάμε σε αυτό το podcast.

Ομιλητής
Julian Baker, Ashmolean Museum, University of Oxford

08 Δεκεμβρίου 2025
18:00

Princeton Athens Center (Τιμάρχου 3, 116 34 Αθήνα)

Διοργάνωση: Τομέας Βυζαντινών Ερευνών (ΤΒΕ/ΙΙΕ)

04 Νοεμβρίου 2025 - 28 Μαΐου 2026

Διεξαγωγή αποκλειστικά μέσω διαδικτύου