ΕΣΠΑ 2021-2027
Τοιχογραφία του Μυστικού Δείπνου, στον εξωτερικό νάρθηκα της Ιεράς Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου, Ιερά Μεγίστη Μονή Βατοπαιδίου, 1996, σ. 256.

Ανθρωπολογικές και πολιτισμικές πτυχές της βυζαντινής διατροφής

Hλίας Αναγνωστάκης, Mαρία Λεοντσίνη, Γεράσιμος Μέριανος, Χάρης Μεσσής

Ερευνητική Ομάδα
Hλίας ΑναγνωστάκηςΟμότιμος Διευθυντής Ερευνών
Mαρία ΛεοντσίνηΚύρια Ερευνήτρια
Γεράσιμος ΜέριανοςΚύριος Ερευνητής
Χάρης ΜεσσήςΑναπληρωτής Καθηγητής, Τμήμα Φιλολογίας, ΕΚΠΑ

Το Έργο «Ανθρωπολογικές και πολιτισμικές πτυχές της βυζαντινής διατροφής» επικεντρώνεται στην έρευνα, συλλογή και καταγραφή τεκμηρίων που αφορούν τους τρόπους εστίασης, κυρίως των ανθρώπων των πόλεων. Σκοπός του Έργου είναι να ανιχνεύσει τη μετάβαση από τα παγανιστικά μοντέλα διατροφής, συνεστίασης και συμποσίου των πρώτων βυζαντινών αιώνων στα χριστιανικά πρότυπα που επιβάλλονταν από επισκόπους, αγίους και μοναχούς κατά τη χριστιανική διαχείριση της γαστρονομίας. Προσεγγίζει επίσης το δίπολο της διατροφής που αναφέρεται τόσο στους ενδεείς όσο και στους πλούσιους, καθώς και στην αντιθετική προβολή, πολλές φορές και ως παρωδία, δείπνων και παρασκευών, που κινούνται μεταξύ της λιτότητας, ταπεινότητας, ακόμη και ευτέλειας, και φθάνουν έως την αφθονία, την αισθητική απόλαυση και τη γαστριμαργική υπερβολή. Εξετάζεται, επίσης, κατά πόσο η παιγνιώδης προσέγγιση αυτών των ακραίων καταστάσεων συνιστά αφηγηματικό μοτίβο, το οποίο παραπέμπει είτε σε μια «επιστροφή» στα ήθη εστίασης της ύστερης αρχαιότητας, είτε προβάλλει τη διατροφή ως δείκτη κοινωνικής και πολιτισμικής διάκρισης, ή αντανακλά απλώς την ανάγκη επίδειξης αρχαιογνωσίας και ρητορικής δεξιότητας, προσφέροντας στον αναγνώστη λογοτεχνική απόλαυση μέσω της ειρωνείας και της σάτιρας.

Για τις Δημοσιεύσεις – Διάχυση, βλ. Συλλογικά έργα, Συνέδρια, Εκδηλώσεις, Μελέτες και άρθρα στην Κατεύθυνση: Καθημερινός και κοινωνικός βίος των Βυζαντινών.

Ερευνητική Ομάδα
Hλίας ΑναγνωστάκηςΟμότιμος Διευθυντής Ερευνών
Mαρία ΛεοντσίνηΚύρια Ερευνήτρια
Γεράσιμος ΜέριανοςΚύριος Ερευνητής
Χάρης ΜεσσήςΑναπληρωτής Καθηγητής, Τμήμα Φιλολογίας, ΕΚΠΑ
Πληροφορίες & Επικοινωνία
Κύρια Ερευνήτρια

Κεντρική εικόνα σελίδας: Τοιχογραφία του Μυστικού Δείπνου, στον εξωτερικό νάρθηκα της Ιεράς Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου, Ιερά Μεγίστη Μονή Βατοπαιδίου, 1996, σ. 256. / Πηγή (Public domain)