IV

Ιδέες και πολιτισμός

Μέσω μιας κριτικής σύζευξης αρχαιολογικών και αμιγώς ιστορικών προσεγγίσεων, ενίοτε με τη γόνιμη χρήση εργαλείων και από τις φυσικές επιστήμες, στον ΤΕΡΑ διεξάγονται έρευνες που εστιάζουν όχι μόνο στα τεχνικά επιτεύγματα των αρχαίων κοινωνιών (υλικός πολιτισμός), αλλά και στα πνευματικά τους δημιουργήματα (άυλος πολιτισμός και ιδέες), τα οποία εξελίσσονται παράλληλα με τα πρώτα. Στην κατηγορία αυτή εντάσσονται μελέτες τεχνέργων –γλυπτών, κεραμικών, τοιχογραφιών–, ειδικότερες θεματικές, όπως το χρώμα και η αρχαιολογία του καθημερινού βίου, αλλά και η μελέτη των πολιτισμικών ταυτοτήτων και διασυνδέσεων, συχνά μέσα από σύγχρονες μεθοδολογικές προσεγγίσεις, όπως αυτής των πολιτισμικών μεταφορών.

Πολιτισμικές διασυνδέσεις και ταυτότητες

Η κινητικότητα στον αρχαίο κόσμο, οφειλόμενη σε πολλούς λόγους, έφερε τους λαούς σε επαφή και συχνά σε ώσμωση δημιουργώντας πλέγματα διαπολιτισμικών σχέσεων και ανάπτυξη νέων συλλογικών ή ατομικών ταυτοτήτων. Με τον πόλεμο, τις κατακτήσεις, το εμπόριο και όποιες άλλες αφορμές για ειρηνική ή όχι επικοινωνία των ανθρώπων, κυκλοφορούσαν αγαθά, τεχνικές, καινοτομίες, γνώση, προϊόντα τέχνης, ιδέες, αντιλήψεις, λατρείες, επηρεάζοντας και διαμορφώνοντας άτομα, συλλογικότητες και λαούς.

Περισσότερα

Απεικονίσεις: Εικονογραφικές και αρχαιομετρικές προσεγγίσεις

Η κατεύθυνση εστιάζει στη διεπιστημονική μελέτη της ζωγραφικής και της γλυπτικής στον αρχαίο ελληνικό και ρωμαϊκό κόσμο, συνδυάζοντας την αρχαιολογία, την ιστορία της τέχνης, και τις φυσικές και θετικές επιστήμες. Συμπλέκοντας την παραδοσιακή εικονογραφική-εικονολογική ανάλυση με καινοτόμες διαγνωστικές και αναλυτικές μεθόδους και προηγμένες ψηφιακές τεχνολογίες, τα έργα της κατεύθυνσης προσεγγίζουν και αναδεικνύουν την τέχνη της ζωγραφικής και της γλυπτικής στην πολυσημία τους, ως φορέων τεχνογνωσίας, αισθητικών αξιών, ιδεολογικών και κοινωνικών παραδοχών.

Περισσότερα

Η αρχαιολογία της καθημερινής ζωής και του θανάτου

Η συγκεκριμένη ερευνητική κατεύθυνση εστιάζει στη μελέτη των υλικών καταλοίπων, της εικονογραφίας και των γραπτών πηγών σχετικών με τρεις βασικές σφαίρες του ανθρώπινου βίου κατά την αρχαιότητα, τη σφαίρα της καθημερινής ζωής, τη σφαίρα της άσκησης λατρείας και, τέλος, τη σφαίρα των ταφικών εθίμων. Κοινός παρονομαστής των επί μέρους έργων είναι η μελέτη της υλικής υπόστασης, των πρακτικών και των συμβολικών εκφράσεων που συνδέονται με την ιδιωτική, εν οίκω, ζωή, με τη λατρευτική πράξη και την οργάνωση και τον εξοπλισμό του χώρου των ιερών, καθώς και την απόδοση των νενομισμένων στους νεκρούς, τις πολιτικές, τις χωρικότητες και τα τοπία της ζωής, του θανάτου και της μνήμης.

Περισσότερα