Η αρχαιολογία της καθημερινής ζωής και του θανάτου

Η συγκεκριμένη ερευνητική κατεύθυνση εστιάζει στη μελέτη των υλικών καταλοίπων, της εικονογραφίας και των γραπτών πηγών σχετικών με τρεις βασικές σφαίρες του ανθρώπινου βίου κατά την αρχαιότητα, τη σφαίρα της καθημερινής ζωής, τη σφαίρα της άσκησης λατρείας και, τέλος, τη σφαίρα των ταφικών εθίμων. Κοινός παρονομαστής των επί μέρους έργων είναι η μελέτη της υλικής υπόστασης, των πρακτικών και των συμβολικών εκφράσεων που συνδέονται με την ιδιωτική, εν οίκω, ζωή, με τη λατρευτική πράξη και την οργάνωση και τον εξοπλισμό του χώρου των ιερών, καθώς και την απόδοση των νενομισμένων στους νεκρούς, τις πολιτικές, τις χωρικότητες και τα τοπία της ζωής, του θανάτου και της μνήμης.

Τα επιμέρους έργα αντλούν δεδομένα από ποικίλα αρχαιολογικά περιβάλλοντα, χρονολογικούς ορίζοντες και γεωγραφικές περιοχές της λεκάνης της Μεσογείου και της Εγγύς Ανατολής, επικεντρώνοντας σε εύγλωττες κατηγορίες ευρημάτων και σημαντικές αρχαιολογικές θέσεις και μελέτες περίπτωσης. Στο επίκεντρο τίθενται η μελέτη των δικτύων ανταλλαγών και πολιτισμικών αλληλεπιδράσεων στην Μεσόγειο κατά την 1η χιλιετία π.Χ., όπως αυτά αποτυπώνονται κυρίως στην τοπογραφία και τις ταφικές πρακτικές από την Ιβηρική χερσόνησο μέχρι τη Φοινίκη· η μελέτη των επίπλων και των υφασμάτων, σε οικιστικά, ταφικά και λατρευτικά σύνολα από τους κλασικούς έως τους ρωμαϊκούς αυτοκρατορικούς χρόνους· η εικονογραφική, επιγραφική, τυπολογική και τεχνική ανάλυση επιτυμβίων μνημείων στη Μακεδονία και τη Θράκη από τους αρχαϊκούς έως τους ρωμαϊκούς αυτοκρατορικούς χρόνους· η μελέτη μνημειακού τάφου ρωμαϊκών χρόνων στο κοσμοπολίτικο αρχαίο Ζεύγμα/Σελεύκεια επί του Ευφράτη.

Οι προσεγγίσεις των μελετών αυτών είναι πολυπρισματικές και η ενότητα συμβάλλει στην ανασύνθεση πολλαπλών πτυχών της ανθρώπινης εμπειρίας στον αρχαίο κόσμο, φωτίζοντας μοτίβα της αυξημένης κινητικότητας ανθρώπων, αγαθών και ιδεών κατά την αρχαιότητα, όψεις της καθημερινότητας, εκφάνσεις του ατομικού γούστου, εκλάμψεις τρυφής και πολυτέλειας, αλλά και τεκμήρια στερήσεων, όψεις της κανονικοποιημένης τελετουργικής συμπεριφοράς και της συστηματοποιημένης κοινωνικής διαχείρισης του φαινομένου του θανάτου με παγιωμένους κοινωνικούς και έμφυλους ρόλους, αλλά και της ατομικής διαχείρισης των αδιάκοπων προκλήσεων της βιοτής, της σχέσης με το θείο, και του βίαιου όσο και αναπόδραστου φαινομένου του θανάτου, αφηγήσεις που συχνά διαφεύγουν της παραδοσιακής, στενής αρχαιολογικής αφήγησης.