Λατινικές κυριαρχίες στον ελληνικό χώρο (13ος-17ος αι.): Γραμματεία και υλικός πολιτισμός

Η γραμματεία και ο υλικός πολιτισμός στον ελληνικό χώρο κατά τον ύστερο μεσαίωνα και τη μετέπειτα νεότερη εποχή αντικατοπτρίζει τη δυναμική συνάντηση πολιτισμών, θρησκειών και νοοτροπιών με πλούσια παρακαταθήκη πληροφορίων. Στο πλαίσιο αυτό εντάσσεται τόσο ο ρόλος της Βενετίας, ως μακρόχρονης λατινικής κυριαρχίας στην ανατολική Μεσόγειο, όσο και άλλων λατινικών δυνάμεων, όπως της Γένοβας και των Ιωαννιτών Ιπποτών στα Δωδεκάνησα. Ειδικά στα εδάφη της βενετικής κυριαρχίας, όπως η Κρήτη, η οποία αποτέλεσε βασικό σταυροδρόμι διαπολιτισμικών επαφών, η συνύπαρξη των γηγενών με τους κατακτητές δεν αποτυπώθηκε μόνο στην παραγωγή μιας αντιρρητικής γραμματείας απορρέουσας από τις δογματικές διαφορές της ορθόδοξης με την καθολική Εκκλησία, αλλά εξελίχθηκε αρμονικά, με τη σύνθεση της τοπικής βυζαντινής με την ιταλική παράδοση και απέδωσε τη λεγόμενη Κρητική Αναγέννηση με πρωτότυπες εκφάνσεις τόσο στα γράμματα όσο και στις τέχνες, όσο και στα αντικείμενα του καθημερινού βίου. Η αδιαμφισβήτητη διαπολιτισμικότητα του ελληνικού χώρου διαφαίνεται και στα ευρήματα του υλικού πολιτισμού, τόσο στα αντικείμενα της καθημερινής ζωής, κεραμικής και μεταλλοτεχνίας, όσο και στη ζωγραφική και την αρχιτεκτονική.

Ο πλούσιος κόσμος των αρχείων ενισχύει δυναμικά τα ερευνητικά πορίσματα σχετικά με γνωστούς αλλά και άγνωστους έως τώρα πρωταγωνιστές και γεγονότα που αφορούν στην πνευματική και καθημερινή ζωή του χώρου. Στην τρέχουσα ερευνητική δραστηριότητα και σε ένα συνεχές διεπιστημονικό πλαίσιο ιστορικής, φιλολογικής και αρχαιολογικής προσέγγισης, ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη δράση αντιγραφέων ελληνικών κωδίκων και στα αντικείμενα κεραμικής τέχνης.