Αναζήτηση
ΚΛΕΙΣΙΜΟΤο Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών (ΙΙΕ) έχει ως αντικείμενο την έρευνα της πολιτικής, οικονομικής, κοινωνικής, πολιτισμικής και περιβαλλοντικής ιστορίας του ελλαδικού χώρου και των περιοχών που έδρασε ο Ελληνισμός, από την προϊστορική αρχαιότητα μέχρι και τη σύγχρονη εποχή. Το Ινστιτούτο προέκυψε το 2012 από τη συνένωση των τριών Ινστιτούτων ανθρωπιστικών ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών (ΚΕΡΑ, ΙΒΕ και ΙΝΕ), των παλαιότερων αμιγώς ερευνητικών κέντρων για τις ιστορικές και φιλολογικές επιστήμες στην Ελλάδα.
Το ΙΙΕ αναπτύσσει ερευνητικές και εκπαιδευτικές δραστηριότητες που αποσκοπούν στην ιστορική τεκμηρίωση και ερμηνεία, στην παραγωγή και διάχυση νέας γνώσης, καθώς και στην κατάρτιση νέων ερευνητών και ερευνητριών, συμβάλλοντας στην εθνική αυτογνωσία και στη διεθνή επιστημονική παρουσία της χώρας μας.
Ενημέρωση
Στο podcast καλεσμένος είναι ο Κώστας Σαρρής, Εντεταλμένος Ερευνητής στο Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών, ο οποίος μας μιλάει για τους Φαναριώτες και τις βιβλιοθήκες στην Νοτιο-ανατολική Ευρώπη το 17ο και 18ο αιώνα. Πώς συνδέονται οι βιβλιοθήκες με τον Νεοελληνικό Διαφωτισμό; Γιατί συγκροτούνται οι βιβλιοθήκες; Ποιος ήταν ο Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος ο εξ απορρήτων; Ποιος ο ρόλος του στην οθωμανική διοίκηση; Πώς και γιατί έφτιαξε την προσωπική του βιβλιοθήκη; Tι βιβλία είχε η βιβλιοθήκη του; Πώς προμηθευόταν τα βιβλία του; Πώς και γιατί γίνεται ο γιός του Αλέξανδρου, Νικόλαος Μαυροκορδάτος, ηγεμόνας της Μολδοβλαχίας; Για αυτά και για άλλα συζητάμε σε αυτό το podcast.
Καθηγητής Νικόλαος Παπαζαρκάδας, Διευθυντής Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών (ΕΙΕ)
Χάριν τῆς Ἑλληνικῆς εὐκλείας: Συνέδριο για τα 140 χρόνια από την ίδρυση του Επιγραφικού Μουσείου (5-9 Μαΐου 2026)
06 Μαΐου 2026
17:00
Επιγραφικό Μουσείο Αθηνών
ΙστορΙΙΕς στην πόλη: Ιστορίες ανθρώπων και μνημείων της οθωμανικής και νεότερης Αθήνας
09 Μαΐου 2026
11:00
Σημείο εκκίνησης: Αρχοντικό Μπενιζέλων
Καθηγητής Νικόλαος Παπαζαρκάδας
2026 David M. Lewis Memorial Lecture
27 Μαΐου 2026
17:00 BST
Ioannou Centre for Classical and Byzantine Studies, University of Oxford
Καθηγητής Νικόλαος Παπαζαρκάδας
Συμμετοχή στην στρογγυλή τράπεζα: IV. Final Discussion
15 Μαΐου 2026
11:30
Κέντρο Ελληνικών Σπουδών του Πανεπιστημίου του Harvard, Ναύπλιο
Ottoman/Post-Byzantine/Neohellenic? The arts of the Greeks after Byzantium
Θα συνομιλήσουν (στα αγγλικά) η ‘Αννα Μπαλιάν (Μουσείο Μπενάκη) και η Αναστασία Δρανδάκη (Ε.Κ.Π.Α. και Μουσείο Μπενάκη), με συντονιστή τον Ηλία Κολοβό (Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών)
05 Μαΐου 2026
20:00
Demos Center, ACG
Ο παρών τόμος αποτελεί έκδοση των πρακτικών της επιστημονικής διημερίδας που πραγματοποιήθηκε στον Μυστρά στις 24-25 Νοεμβρίου 2023 και περιλαμβάνει δεκαέξι μελέτες.
Ο τόμος παρουσιάζει τα αποτελέσματα διεθνούς συμποσίου (Απρίλιος 2021), το οποίο προέκυψε στο πλαίσιο ερευνητικού προγράμματος που ξεκίνησε το 2016 και στόχευε στη διερεύνηση των πολλαπλών συμβολισμών που ενυπάρχουν στην επιτέλεση και την επιτελεστικότητα μέσα από γραπτές και εικαστικές πηγές της Ύστερης Αρχαιότητας και της Βυζαντινής περιόδου.
Εκδηλώσεις
Performing and Healing in Antiquity
Το εργαστήριο διερευνά τη σχέση μεταξύ τελετουργίας και θεραπείας στον αρχαίο κόσμο, αναδεικνύοντας πώς διαφορετικές θεραπευτικές πρακτικές και τελετουργίες μοιράζονται έναν βαθιά επιτελεστικό χαρακτήρα.
09:30
Γαλλική Σχολή Αθηνών
Performing and Healing in Antiquity
Το εργαστήριο διερευνά τη σχέση μεταξύ τελετουργίας και θεραπείας στον αρχαίο κόσμο, αναδεικνύοντας πώς διαφορετικές θεραπευτικές πρακτικές και τελετουργίες μοιράζονται έναν βαθιά επιτελεστικό χαρακτήρα.
09:30
Γαλλική Σχολή Αθηνών
Ottoman/Post-Byzantine/Neohellenic? The arts of the Greeks after Byzantium
Θα συνομιλήσουν (στα αγγλικά) η ‘Αννα Μπαλιάν (Μουσείο Μπενάκη) και η Αναστασία Δρανδάκη (Ε.Κ.Π.Α. και Μουσείο Μπενάκη), με συντονιστή τον Ηλία Κολοβό (Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών)
20:00
Demos Center, ACG
Ottoman/Post-Byzantine/Neohellenic? The arts of the Greeks after Byzantium
Θα συνομιλήσουν (στα αγγλικά) η ‘Αννα Μπαλιάν (Μουσείο Μπενάκη) και η Αναστασία Δρανδάκη (Ε.Κ.Π.Α. και Μουσείο Μπενάκη), με συντονιστή τον Ηλία Κολοβό (Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών)
20:00
Demos Center, ACG
Οι χάλκινοι προξενικοί πίνακες των Φερών
Καθηγητής Νικόλαος Παπαζαρκάδας, Διευθυντής Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών (ΕΙΕ)
Χάριν τῆς Ἑλληνικῆς εὐκλείας: Συνέδριο για τα 140 χρόνια από την ίδρυση του Επιγραφικού Μουσείου (5-9 Μαΐου 2026)
17:00
Επιγραφικό Μουσείο Αθηνών
Οι χάλκινοι προξενικοί πίνακες των Φερών
Καθηγητής Νικόλαος Παπαζαρκάδας, Διευθυντής Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών (ΕΙΕ)
Χάριν τῆς Ἑλληνικῆς εὐκλείας: Συνέδριο για τα 140 χρόνια από την ίδρυση του Επιγραφικού Μουσείου (5-9 Μαΐου 2026)
17:00
Επιγραφικό Μουσείο Αθηνών
ΙστορΙΙΕς στην πόλη: Ιστορίες ανθρώπων και μνημείων της οθωμανικής και νεότερης Αθήνας
11:00
Σημείο εκκίνησης: Αρχοντικό Μπενιζέλων
ΙστορΙΙΕς στην πόλη: Ιστορίες ανθρώπων και μνημείων της οθωμανικής και νεότερης Αθήνας
11:00
Σημείο εκκίνησης: Αρχοντικό Μπενιζέλων
Καθηγητής Νικόλαος Παπαζαρκάδας
Συμμετοχή στην στρογγυλή τράπεζα: IV. Final Discussion
11:30
Κέντρο Ελληνικών Σπουδών του Πανεπιστημίου του Harvard, Ναύπλιο
Καθηγητής Νικόλαος Παπαζαρκάδας
Συμμετοχή στην στρογγυλή τράπεζα: IV. Final Discussion
11:30
Κέντρο Ελληνικών Σπουδών του Πανεπιστημίου του Harvard, Ναύπλιο
Το φετινό νομισματικό σεμινάριο θα λάβει χώρα σε υβριδική μορφή. Σκοπός του σεμιναρίου είναι να προβάλει τη δυναμική της νομισματικής έρευνας στην Ελλάδα τονίζοντας τους δεσμούς που συνδέουν τη νομισματική με τις συγγενείς επιστήμες της ιστορίας και της αρχαιολογίας.
Διοργάνωση: Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ), το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (EIE) και τη Γαλλική Σχολή Αθηνών (EFA)
19:00
Γαλλική Σχολή Αθηνών (Διδότου 6, Αθήνα) & Διαδικτυακά
Το φετινό νομισματικό σεμινάριο θα λάβει χώρα σε υβριδική μορφή. Σκοπός του σεμιναρίου είναι να προβάλει τη δυναμική της νομισματικής έρευνας στην Ελλάδα τονίζοντας τους δεσμούς που συνδέουν τη νομισματική με τις συγγενείς επιστήμες της ιστορίας και της αρχαιολογίας.
Διοργάνωση: Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ), το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (EIE) και τη Γαλλική Σχολή Αθηνών (EFA)
19:00
Γαλλική Σχολή Αθηνών (Διδότου 6, Αθήνα) & Διαδικτυακά
Το Muhabbet είναι μια πρωτοβουλία που αποσκοπεί στη συζήτηση μεταξύ όσων ενδιαφέρονται για την κοινή κοινωνική ιστορία και την πολιτιστική κληρονομιά της Ανατολικής Μεσογείου. Επιθυμούμε να διεξάγουμε συζητήσεις για τις κοινές μας κληρονομιές σε ένα ανεπίσημο και φιλικό περιβάλλον, όπως εκείνο των καφενείων, που κατάγονται από την Ανατολική Μεσόγειο των χρόνων της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, όπου οι άνθρωποι συναντιόντουσαν για να κάνουν μεταξύ τους φιλικές συζητήσεις που ονομάζονταν muhabbet.
Η πρωτοβουλία τελεί υπό την αιγίδα του Institute of Hellenic Culture and Liberal Arts, The American College of Greece, του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών και της Γενναδείου Βιβλιοθήκης, Αμερικανική Σχολή Κλασικών Σπουδών στην Αθήνα.
Το Muhabbet είναι μια πρωτοβουλία που αποσκοπεί στη συζήτηση μεταξύ όσων ενδιαφέρονται για την κοινή κοινωνική ιστορία και την πολιτιστική κληρονομιά της Ανατολικής Μεσογείου. Επιθυμούμε να διεξάγουμε συζητήσεις για τις κοινές μας κληρονομιές σε ένα ανεπίσημο και φιλικό περιβάλλον, όπως εκείνο των καφενείων, που κατάγονται από την Ανατολική Μεσόγειο των χρόνων της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, όπου οι άνθρωποι συναντιόντουσαν για να κάνουν μεταξύ τους φιλικές συζητήσεις που ονομάζονταν muhabbet.
Η πρωτοβουλία τελεί υπό την αιγίδα του Institute of Hellenic Culture and Liberal Arts, The American College of Greece, του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών και της Γενναδείου Βιβλιοθήκης, Αμερικανική Σχολή Κλασικών Σπουδών στην Αθήνα.
Πρόσφατες εκδόσεις
Strapped for Cash: Needy Soldiers, Reluctant Authorities
Studies on Military Payments in Greek and Roman Antiquity
Επιμέλεια: Panagiotis P. Iossif, Evangeline Markou
Πελοποννησιακή γερουσία: Ένας πολιτικός θεσμός της Ελληνικής Επανάστασης
Πρακτικά Συνεδρίου, Τρίπολη και Στάδιο Τεγέας, 6-8 Νοεμβρίου 2020
Επιμέλεια: Δημήτρης Δημητρόπουλος, Βασίλης Παναγιωτόπουλος, Μαρία Χριστίνα Χατζηιωάννου
Εθνικά Κινήματα και Φιλελληνισμός
Πρακτικά Διεθνούς Συνεδρίου 4-6 Φεβρουαρίου 2021
Επιμέλεια: Σοφία Ματθαίου, Αλεξάνδρα Σφοίνη, Μαρία Χριστίνα Χατζηιωάννου
Archaeology of Colour
Technical Art History Studies in Greek and Roman Painting and Polychromy
Επιμέλεια: Χαρίκλεια Μπρεκουλάκη
Η οικονομία στα χρόνια της Επανάστασης
Πρακτικά Διεθνούς Συνεδρίου 1-2 Οκτωβρίου 2021
Επιμέλεια: Δημήτρης Δημητρόπουλος, Μαρία Χριστίνα Χατζηιωάννου
Στὶς ἀπαρχὲς τῆς νεώτερης εὐρωπαϊκῆς ποιήσεως στὴν Ρωμανία καὶ τὴν Φραγγία
Ἔπος, λυρικὴ ποίηση, μυθιστορία (Θ΄-ΙΔ΄ αἰ.)
Μιλτιάδης Β. Χατζόπουλος
Δελτία Τύπου
Επιχορηγήσεις στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών για την υλοποίηση δύο ερευνητικών έργων στο Αιγαίο
Το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (ΕΙΕ) ανακοινώνει την επιχορήγηση δύο σημαντικών ερευνητικών έργων του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών, από τη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής για το έτος 2026. Πρόκειται για την Ενάλια Αρχαιολογική Έρευνα στην Κάσο και την Κάρπαθο και τη Γεωαρχαιολογική Έρευνα στις νήσους Κίμωλο και Μήλο.
Επιχορηγήσεις στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών για την υλοποίηση δύο ερευνητικών έργων στο Αιγαίο
Το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (ΕΙΕ) ανακοινώνει την επιχορήγηση δύο σημαντικών ερευνητικών έργων του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών, από τη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής για το έτος 2026. Πρόκειται για την Ενάλια Αρχαιολογική Έρευνα στην Κάσο και την Κάρπαθο και τη Γεωαρχαιολογική Έρευνα στις νήσους Κίμωλο και Μήλο.
Το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (ΕΙΕ) ανακοινώνει την επιχορήγηση του ερευνητικού έργου Βυζαντινή και Λατινοκρατούμενη Τήνος: Παλαιά και νέα αρχαιολογικά δεδομένα από τη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής για το έτος 2026.
Το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (ΕΙΕ) ανακοινώνει την επιχορήγηση του ερευνητικού έργου Βυζαντινή και Λατινοκρατούμενη Τήνος: Παλαιά και νέα αρχαιολογικά δεδομένα από τη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής για το έτος 2026.
Επιχορηγήσεις στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών για την υλοποίηση τριών ερευνητικών έργων στο Αιγαίο
Το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (ΕΙΕ) ανακοινώνει την επιχορήγηση τριών σημαντικών ερευνητικών έργων του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών, από τη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής για το έτος 2026. Τα έργα αυτά εντάσσονται στην ευρύτερη προσπάθεια επιστημονικής έρευνας και πολιτιστικής ανάδειξης των νησιωτικών περιοχών της Τήνου, της Κάσου, της Καρπάθου, της Κιμώλου και της Μήλου.
Επιχορηγήσεις στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών για την υλοποίηση τριών ερευνητικών έργων στο Αιγαίο
Το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (ΕΙΕ) ανακοινώνει την επιχορήγηση τριών σημαντικών ερευνητικών έργων του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών, από τη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής για το έτος 2026. Τα έργα αυτά εντάσσονται στην ευρύτερη προσπάθεια επιστημονικής έρευνας και πολιτιστικής ανάδειξης των νησιωτικών περιοχών της Τήνου, της Κάσου, της Καρπάθου, της Κιμώλου και της Μήλου.
Στόχος του ερευνητικού έργου AmphiPoly είναι η επιστημονικά τεκμηριωμένη ανασύσταση της αρχικής όψης του διακόσμου του μνημείου, συμπεριλαμβανομένης της πολυχρωμίας, της εικονογραφίας του, σε όλες τις χρονολογικές τους φάσεις. Βάσει των αρχαιομετρικών μετρήσεων, ψηφιακών εργαλείων και της ιστορικής-αρχαιολογικής έρευνας γίνεται η ψηφιακή, τρισδιάστατη απεικόνιση και αισθητική αποκατάσταση τους.
Στόχος του ερευνητικού έργου AmphiPoly είναι η επιστημονικά τεκμηριωμένη ανασύσταση της αρχικής όψης του διακόσμου του μνημείου, συμπεριλαμβανομένης της πολυχρωμίας, της εικονογραφίας του, σε όλες τις χρονολογικές τους φάσεις. Βάσει των αρχαιομετρικών μετρήσεων, ψηφιακών εργαλείων και της ιστορικής-αρχαιολογικής έρευνας γίνεται η ψηφιακή, τρισδιάστατη απεικόνιση και αισθητική αποκατάσταση τους.
Κεντρική εικόνα σελίδας: Φωτογραφία: Γιάννης Βουλγαράκης