Αναζήτηση
ΚΛΕΙΣΙΜΟΤο Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών (ΙΙΕ) έχει ως αντικείμενο την έρευνα της πολιτικής, οικονομικής, κοινωνικής, πολιτισμικής και περιβαλλοντικής ιστορίας του ελλαδικού χώρου και των περιοχών που έδρασε ο Ελληνισμός, από την προϊστορική αρχαιότητα μέχρι και τη σύγχρονη εποχή. Το Ινστιτούτο προέκυψε το 2012 από τη συνένωση των τριών Ινστιτούτων ανθρωπιστικών ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών (ΚΕΡΑ, ΙΒΕ και ΙΝΕ), των παλαιότερων αμιγώς ερευνητικών κέντρων για τις ιστορικές και φιλολογικές επιστήμες στην Ελλάδα.
Το ΙΙΕ αναπτύσσει ερευνητικές και εκπαιδευτικές δραστηριότητες που αποσκοπούν στην ιστορική τεκμηρίωση και ερμηνεία, στην παραγωγή και διάχυση νέας γνώσης, καθώς και στην κατάρτιση νέων ερευνητών και ερευνητριών, συμβάλλοντας στην εθνική αυτογνωσία και στη διεθνή επιστημονική παρουσία της χώρας μας.
Ενημέρωση
Call for Papers – 13th International Round Table on Polychromy in Ancient Sculpture and Architecture
The 13th International Round Table on Polychromy in Ancient Sculpture and Architecture: “Polychromy and the Senses: Integrating Scientific, Cognitive, and Aesthetic Perspectives on Ancient Colour”, seeks submissions for papers related to innovative projects and methods in interdisciplinary polychromy research under two rubrics, the principal theme “Polychromy and the Senses” and, as customary, “News from Current Research”.
Abstract submissions will be accepted until March 31, 2026.
Το Διεθνές Σχολείο Βυζαντινής Σιγιλλογραφίας με τίτλο «Unsealing Byzantium» (25 Μαΐου – 5 Ιουνίου 2026) απευθύνεται σε φοιτητές Κλασικών Σπουδών, Βυζαντινών και Μεσαιωνικών Σπουδών και διοργανώνεται στο πλαίσιο του ερευνητικού προγράμματος Byz-GOVAG «Agents of Cohesion in the Governance of an Empire: The Anthropo-Geography of Byzantium, 7th to 12th Centuries, το οποίο χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Έρευνας (ERC) και φιλοξενείται στην Ακαδημία Αθηνών (2026–2031).
Καλεσμένος στο podcast είναι είναι ο Δημήτρης Δημητρόπουλος, Διευθυντής Ερευνών στο Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών, ο οποίος μας μιλάει για την ιστορία του 1821, με αφορμή την επέτειο των 200 χρόνων από την επανάσταση. Πώς γράφουμε την ιστορία της επανάστασης του 1821; Αποτέλεσε το 1821 τομή στην ζωή των κατοίκων; Ποιοι στελέχωσαν το νέο κράτος; Μπορούμε να δούμε αντίκτυπο της επανάστασης στην εγκατάσταση πληθυσμών στο νότιο ελλαδικό χώρο; Μπορούμε να γράψουμε την ιστορία των γυναικών του 1821; Για αυτά και για άλλα συζητάμε στο σημερινό podcast.
Το Κοινωφελές Ίδρυμα Μιχαήλ Ν. Στασινόπουλος-ΒΙΟΧΑΛΚΟ και το Κοινωφελές Ίδρυμα Κοινωνικού και Πολιτιστικού Έργου (ΚΙΚΠΕ) παρουσίασαν, τη Δευτέρα 23 Μαρτίου 2026, στο Μέγαρο Μουσικής, τον Ψηφιακό Αρχειακό Τόπο Θεόδωρου Κολοκοτρώνη. Το αποθετήριο παρέχει ανοικτή πρόσβαση σε χειρόγραφα και αντικείμενα από μια σπάνια αρχειακή συλλογή 1.166 τεκμηρίων, που συνδέονται με τη ζωή και τη δράση του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, αλλά και την ιστορική κληρονομιά της Ελληνικής Επανάστασης.
Aneurin Ellis-Evans, University of Oxford
Διοργάνωση: Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ), Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (EIE) και Γαλλική Σχολή Αθηνών (EFA)
30 Μαρτίου 2026
19:00
Γαλλική Σχολή Αθηνών & Διαδικτυακά
Καλεσμένη στο podcast είναι η Ξανθή Αργύρη, ενάλια αρχαιολόγος και συνεργάτιδα του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών, η οποία θα μας μιλήσει για την ενάλια έρευνα στην περιοχή της Κάσου και της Καρπάθου. Τι είναι ακριβώς η ενάλια αρχαιολογία; Τι βρίσκουμε στα νερά έξω από την Κάρπαθο και την Κάσο; Τι μας λένε τα ναυάγια και τα άλλα ευρήματα για την θαλάσσια κίνηση στην περιοχή του νοτιο-ανατολικού Αιγαίου; Για αυτά και για άλλα συζητάμε στο σημερινό podcast.
Καλεσμένος στο podcast είναι είναι ο Κώστας Ταμπάκης, Κύριος Ερευνητής στο Ινστιτούτο Ιστορικών Μελετών, ο οποίος θα μας μιλήσει για την σχέση Φυσικών Επιστημών και Ψυχρού Πολέμου. Πώς αναπτύχτηκε η σεισμολογία και η ωκεανογραφία; Γιατί έστειλαν οι Αμερικάνοι ανθρώπους στην Σελήνη; Γιατί ο Γκαγκάριν είπε ότι «πήγα στο διάστημα και δεν είδα τον Θεό»; Πώς σχετίζεται η διδασκαλία της φυσικής στα σχολεία με το ΝΑΤΟ; Γιατί ιδρύθηκε ο το ερευνητικό ίδρυμα Δημόκριτος στην Ελλάδα; Είναι το σύστημα GPS μέρος της ψυχροπολεμικής πολιτικής; Για αυτά και για άλλα συζητάμε στο σημερινό podcast.
Το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (ΕΙΕ) ανακοινώνει την επιχορήγηση τριών σημαντικών ερευνητικών έργων του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών, από τη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής για το έτος 2026. Τα έργα αυτά εντάσσονται στην ευρύτερη προσπάθεια επιστημονικής έρευνας και πολιτιστικής ανάδειξης των νησιωτικών περιοχών της Τήνου, της Κάσου, της Καρπάθου, της Κιμώλου και της Μήλου.
Εκδηλώσεις
The cult of Dionysos Phallen on Lesbos
Aneurin Ellis-Evans, University of Oxford
Διοργάνωση: Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ), Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (EIE) και Γαλλική Σχολή Αθηνών (EFA)
19:00
Γαλλική Σχολή Αθηνών & Διαδικτυακά
The cult of Dionysos Phallen on Lesbos
Aneurin Ellis-Evans, University of Oxford
Διοργάνωση: Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ), Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (EIE) και Γαλλική Σχολή Αθηνών (EFA)
19:00
Γαλλική Σχολή Αθηνών & Διαδικτυακά
Η εκδήλωση Reconstructing Premodern Recipes είναι αφιερωμένη στη μελέτη και την ανασύνθεση προνεωτερικών συνταγών, κυρίως από την ελληνική αλχημική και την ιατροφαρμακευτική παράδοση.
Αίθουσα Εκδηλώσεων Τομέα Φαρμακογνωσίας και Χημείας Φυσικών Προϊόντων (Μουσείο), Τμήμα Φαρμακευτικής
Η εκδήλωση Reconstructing Premodern Recipes είναι αφιερωμένη στη μελέτη και την ανασύνθεση προνεωτερικών συνταγών, κυρίως από την ελληνική αλχημική και την ιατροφαρμακευτική παράδοση.
Αίθουσα Εκδηλώσεων Τομέα Φαρμακογνωσίας και Χημείας Φυσικών Προϊόντων (Μουσείο), Τμήμα Φαρμακευτικής
ΙστορΙΙΕς στην πόλη: Από την Κοίλη οδό στον Ασύρματο
16:00
Σημείο συνάντησης: Ναός Αγίου Δημητρίου Λουμπαρδιάρη
ΙστορΙΙΕς στην πόλη: Από την Κοίλη οδό στον Ασύρματο
16:00
Σημείο συνάντησης: Ναός Αγίου Δημητρίου Λουμπαρδιάρη
ΙστορΙΙΕς στην πόλη: Ιστορίες ανθρώπων και μνημείων της οθωμανικής και νεότερης Αθήνας
11:00
Σημείο εκκίνησης: Αρχοντικό Μπενιζέλων
ΙστορΙΙΕς στην πόλη: Ιστορίες ανθρώπων και μνημείων της οθωμανικής και νεότερης Αθήνας
11:00
Σημείο εκκίνησης: Αρχοντικό Μπενιζέλων
Το φετινό νομισματικό σεμινάριο θα λάβει χώρα σε υβριδική μορφή. Σκοπός του σεμιναρίου είναι να προβάλει τη δυναμική της νομισματικής έρευνας στην Ελλάδα τονίζοντας τους δεσμούς που συνδέουν τη νομισματική με τις συγγενείς επιστήμες της ιστορίας και της αρχαιολογίας.
Διοργάνωση: Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ), το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (EIE) και τη Γαλλική Σχολή Αθηνών (EFA)
19:00
Γαλλική Σχολή Αθηνών (Διδότου 6, Αθήνα) & Διαδικτυακά
Το φετινό νομισματικό σεμινάριο θα λάβει χώρα σε υβριδική μορφή. Σκοπός του σεμιναρίου είναι να προβάλει τη δυναμική της νομισματικής έρευνας στην Ελλάδα τονίζοντας τους δεσμούς που συνδέουν τη νομισματική με τις συγγενείς επιστήμες της ιστορίας και της αρχαιολογίας.
Διοργάνωση: Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ), το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (EIE) και τη Γαλλική Σχολή Αθηνών (EFA)
19:00
Γαλλική Σχολή Αθηνών (Διδότου 6, Αθήνα) & Διαδικτυακά
Το Muhabbet είναι μια πρωτοβουλία που αποσκοπεί στη συζήτηση μεταξύ όσων ενδιαφέρονται για την κοινή κοινωνική ιστορία και την πολιτιστική κληρονομιά της Ανατολικής Μεσογείου. Επιθυμούμε να διεξάγουμε συζητήσεις για τις κοινές μας κληρονομιές σε ένα ανεπίσημο και φιλικό περιβάλλον, όπως εκείνο των καφενείων, που κατάγονται από την Ανατολική Μεσόγειο των χρόνων της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, όπου οι άνθρωποι συναντιόντουσαν για να κάνουν μεταξύ τους φιλικές συζητήσεις που ονομάζονταν muhabbet.
Η πρωτοβουλία τελεί υπό την αιγίδα του Institute of Hellenic Culture and Liberal Arts, The American College of Greece, του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών και της Γενναδείου Βιβλιοθήκης, Αμερικανική Σχολή Κλασικών Σπουδών στην Αθήνα.
Το Muhabbet είναι μια πρωτοβουλία που αποσκοπεί στη συζήτηση μεταξύ όσων ενδιαφέρονται για την κοινή κοινωνική ιστορία και την πολιτιστική κληρονομιά της Ανατολικής Μεσογείου. Επιθυμούμε να διεξάγουμε συζητήσεις για τις κοινές μας κληρονομιές σε ένα ανεπίσημο και φιλικό περιβάλλον, όπως εκείνο των καφενείων, που κατάγονται από την Ανατολική Μεσόγειο των χρόνων της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, όπου οι άνθρωποι συναντιόντουσαν για να κάνουν μεταξύ τους φιλικές συζητήσεις που ονομάζονταν muhabbet.
Η πρωτοβουλία τελεί υπό την αιγίδα του Institute of Hellenic Culture and Liberal Arts, The American College of Greece, του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών και της Γενναδείου Βιβλιοθήκης, Αμερικανική Σχολή Κλασικών Σπουδών στην Αθήνα.
Διοργάνωση: Τομέας Βυζαντινών Ερευνών (ΤΒΕ/ΙΙΕ)
Διεξαγωγή αποκλειστικά μέσω διαδικτύου
Διοργάνωση: Τομέας Βυζαντινών Ερευνών (ΤΒΕ/ΙΙΕ)
Διεξαγωγή αποκλειστικά μέσω διαδικτύου
Πρόσφατες εκδόσεις
Strapped for Cash: Needy Soldiers, Reluctant Authorities
Studies on Military Payments in Greek and Roman Antiquity
Επιμέλεια: Panagiotis P. Iossif, Evangeline Markou
Πελοποννησιακή γερουσία: Ένας πολιτικός θεσμός της Ελληνικής Επανάστασης
Πρακτικά Συνεδρίου, Τρίπολη και Στάδιο Τεγέας, 6-8 Νοεμβρίου 2020
Επιμέλεια: Δημήτρης Δημητρόπουλος, Βασίλης Παναγιωτόπουλος, Μαρία Χριστίνα Χατζηιωάννου
Εθνικά Κινήματα και Φιλελληνισμός
Πρακτικά Διεθνούς Συνεδρίου 4-6 Φεβρουαρίου 2021
Επιμέλεια: Σοφία Ματθαίου, Αλεξάνδρα Σφοίνη, Μαρία Χριστίνα Χατζηιωάννου
Archaeology of Colour
Technical Art History Studies in Greek and Roman Painting and Polychromy
Επιμέλεια: Χαρίκλεια Μπρεκουλάκη
Η οικονομία στα χρόνια της Επανάστασης
Πρακτικά Διεθνούς Συνεδρίου 1-2 Οκτωβρίου 2021
Επιμέλεια: Δημήτρης Δημητρόπουλος, Μαρία Χριστίνα Χατζηιωάννου
Στὶς ἀπαρχὲς τῆς νεώτερης εὐρωπαϊκῆς ποιήσεως στὴν Ρωμανία καὶ τὴν Φραγγία
Ἔπος, λυρικὴ ποίηση, μυθιστορία (Θ΄-ΙΔ΄ αἰ.)
Μιλτιάδης Β. Χατζόπουλος
Δελτία Τύπου
Επιχορηγήσεις στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών για την υλοποίηση δύο ερευνητικών έργων στο Αιγαίο
Το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (ΕΙΕ) ανακοινώνει την επιχορήγηση δύο σημαντικών ερευνητικών έργων του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών, από τη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής για το έτος 2026. Πρόκειται για την Ενάλια Αρχαιολογική Έρευνα στην Κάσο και την Κάρπαθο και τη Γεωαρχαιολογική Έρευνα στις νήσους Κίμωλο και Μήλο.
Επιχορηγήσεις στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών για την υλοποίηση δύο ερευνητικών έργων στο Αιγαίο
Το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (ΕΙΕ) ανακοινώνει την επιχορήγηση δύο σημαντικών ερευνητικών έργων του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών, από τη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής για το έτος 2026. Πρόκειται για την Ενάλια Αρχαιολογική Έρευνα στην Κάσο και την Κάρπαθο και τη Γεωαρχαιολογική Έρευνα στις νήσους Κίμωλο και Μήλο.
Το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (ΕΙΕ) ανακοινώνει την επιχορήγηση του ερευνητικού έργου Βυζαντινή και Λατινοκρατούμενη Τήνος: Παλαιά και νέα αρχαιολογικά δεδομένα από τη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής για το έτος 2026.
Το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (ΕΙΕ) ανακοινώνει την επιχορήγηση του ερευνητικού έργου Βυζαντινή και Λατινοκρατούμενη Τήνος: Παλαιά και νέα αρχαιολογικά δεδομένα από τη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής για το έτος 2026.
Επιχορηγήσεις στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών για την υλοποίηση τριών ερευνητικών έργων στο Αιγαίο
Το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (ΕΙΕ) ανακοινώνει την επιχορήγηση τριών σημαντικών ερευνητικών έργων του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών, από τη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής για το έτος 2026. Τα έργα αυτά εντάσσονται στην ευρύτερη προσπάθεια επιστημονικής έρευνας και πολιτιστικής ανάδειξης των νησιωτικών περιοχών της Τήνου, της Κάσου, της Καρπάθου, της Κιμώλου και της Μήλου.
Επιχορηγήσεις στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών για την υλοποίηση τριών ερευνητικών έργων στο Αιγαίο
Το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (ΕΙΕ) ανακοινώνει την επιχορήγηση τριών σημαντικών ερευνητικών έργων του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών, από τη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής για το έτος 2026. Τα έργα αυτά εντάσσονται στην ευρύτερη προσπάθεια επιστημονικής έρευνας και πολιτιστικής ανάδειξης των νησιωτικών περιοχών της Τήνου, της Κάσου, της Καρπάθου, της Κιμώλου και της Μήλου.
Στόχος του ερευνητικού έργου AmphiPoly είναι η επιστημονικά τεκμηριωμένη ανασύσταση της αρχικής όψης του διακόσμου του μνημείου, συμπεριλαμβανομένης της πολυχρωμίας, της εικονογραφίας του, σε όλες τις χρονολογικές τους φάσεις. Βάσει των αρχαιομετρικών μετρήσεων, ψηφιακών εργαλείων και της ιστορικής-αρχαιολογικής έρευνας γίνεται η ψηφιακή, τρισδιάστατη απεικόνιση και αισθητική αποκατάσταση τους.
Στόχος του ερευνητικού έργου AmphiPoly είναι η επιστημονικά τεκμηριωμένη ανασύσταση της αρχικής όψης του διακόσμου του μνημείου, συμπεριλαμβανομένης της πολυχρωμίας, της εικονογραφίας του, σε όλες τις χρονολογικές τους φάσεις. Βάσει των αρχαιομετρικών μετρήσεων, ψηφιακών εργαλείων και της ιστορικής-αρχαιολογικής έρευνας γίνεται η ψηφιακή, τρισδιάστατη απεικόνιση και αισθητική αποκατάσταση τους.
Κεντρική εικόνα σελίδας: Φωτογραφία: Γιάννης Βουλγαράκης